Michelin'den Tavsiyeler
Lastiklerinizi ne zaman değiştirmelisiniz? Lastik seçiminde önemli kriterler nelerdir? Michelin'in size bu konuda bazı tavsiyeleri var, ayrıca lastik seçimi konusunda da size yardımcı oluyor.
Sürüş konforu, yol tutuş...
Lastikler büyük fark yaratır.
Lastiklerim aşınmış mı?
Michelin lastiklerinin yanak kısmının üzerinde bulunan Bibendum şeklindeki işaretler aşınma göstergesinin yerini gösterir.
Bu aşınma göstergeleri, sırt deseninin veya kanalların içinde yer alan küçük yükseltilmiş alanlardır.
Kalan diş derinliği bu yükselti seviyesindeyse lastik 1,6 mm kullanım sınırına ulaşmıştır ve değiştirilmesi gerekir.
Ancak kalan diş derinliği 1,6 mm'den daha fazla olsa bile sürücüler, özellikle ıslak yolda, hızlarını ve sürüş şeklini yolda karşılaşacakları sürüş şartlarına göre uyarlamadırlar. Bu nedenlerden dolayı sürücü, lastik performansının kendi sürüş şekline cevap vermediğini düşünürse lastiklerini kullanım sınırına ulaşmadan önce değiştirebilir.
Michelin kış lastikleri, lastiğin yanak kısmında yer alan "kar tanesi" şeklindeki işaretle aşınma göstergesinin yerini gösterir. Bu gösterge 4 mm yüksekliğindedir.
Karlı zeminde, hem frenlemede hem de kalkış esnasında en iyi yol tutuş için kış lastiklerinizi, diş derinliği aşınma gösterge seviyesine ulaştığında değiştirmeniz tavsiye edilir.
Lastiklerimi ne zaman değiştirmem gerekiyor?
" Lastik patladığında, uzman kişi, lastikte tamir edilemeyecek bir hasar tespit etmişse.
" Lastik araç üreticilerinin tavsiye ettiği donanım önerilerine uygun değilse.
" Lastik yasal aşınma sınırındaysa.
" Lastikte düzensiz aşınma meydan geldiyse.
" Lastik eskime belirtileri gösteriyorsa.
" Lastikte güvenliği tehlikeye atacak türden kopmalar veya deformasyonlar meydana geldiyse.
Bazı durumlarda, lastik tamir edilebilir. Michelin lastikleri tamir edilmeden önce, lastiğin iç ve dış yüzeyi bir uzman tarafından dikkatli bir incelemeden geçirilmelidir. Lastiğin janttan sökülmesi, lastiğin gerçek durumu hakkında bilgi sahibi olunabilmesi için zorunludur.
Uygun lastik nasıl seçilir?
Orjinal Ekipman (fabrika çıkışı) :
Fabrika çıkışında yeni araç üzerine takılmış lastikler bu şekilde adlandırılır. Otomobil üreticisinin ve lastik üreticisinin önerileri doğrultusunda, yük endeksi ve hız sembolüne uymak koşuluyla araca farklı lastiklerin takılması mümkündür.
Lastiğin kullanım amacı
Aracta mükemmel yol tutuş sağlamak ve beklentilerinize cevap verebilmek için lastik üreticileri değişik ürün yelpazeleri geliştirirler. Michelin, en zorlayıcı kullanıcıların beklentilerine bile cevap veren özel çözümler sunmaktadır.
Lastik nasıl okunur?
Lastik yanak kısmında yer alan yazı ve sembollerin ne anlama geldiğini hiç kuşkusuz kendi kendinize sormuşsunuzdur. Bunlar, lastik ölçüsünü ve özelliklerini ifade etmektedir.
"3 Peak Mountain Snow Flake" :
3 Dağ Zirvesi Kar Tanesi
M+S lastikler için ek performansı gösteren işaretleme.
Green X :
Michelin'in yakıt tasarrufu sağlayan, çevreye saygılı lastiklerini tanımlamak üzere bazı ürün yelpazelerinde yer alan sembol, lastik ölçüsünden hemen sonra gelir.
Bazı ebatlar için ek işaretlemeler mevcuttur : Extra Load (XL) ve Reinforced (Reinf).
Bu işaretler, bu ebatta bir lastiğin taşıyabileceğinden daha fazla yük kaldırabileceğini gösterir. Lastiklerinizi değiştirirken bu işaretleride dikkate almanız gerekmektedir.
ZP : Zero Pressure (Sıfır Basınç), Michelin'in güçlendirilmiş yanaklı lastikler için kullandığı addır. Güçlendirilmiş yanaklı lastikler (SST : Self Supporting Tyres olarak da adlandırılır), lastik patladığında bile aracın yola devam etmesini sağlar.
ZP : Patlak lastikle maksimum 80 km/s hızla 80 km boyunca devam edilmesine olanak sağlar.
ZP SR : Patlak lastikle maksimum 80 km/s hızla 30 km boyunca devam edilmesine olanak sağlar.
Lastik dönüşümlerinin sonuçları
Lastik dönüşümünün aracınızın performansları üzerindeki etkisi
Lastik ölçüsünü değiştirmek birtakım sonuçlara yol açacaktır. Bunun frenleme üzerinde olduğu kadar, aynı zamanda motor performansı, yakıt tüketimi, egzoz gazı ve hatta şanzıman üzerinde bir etkisi olduğunun bilinmesi gerekir.
Aracın orijinal lastikleri değiştirilirken, güvenlik nedeniyle, ana jant çapına mümkün olan en yakın seviyede kalınması gerekmektedir.
Ana değişiklik, daha çok jant genişliğiyle ilgilidir. Düşük yanaklı lastikler, her ne kadar estetik bir görünüme sahipse de genellikle daha sert bir sürüş sergiler. En iyi sürüş kalitesini korumak için jantlarınızı da değiştirmeyi unutmayınız.
Neden kış lastikleri kullanmalıyız?
Kışın sürüş koşulları daha zor olabilir. Bir lastik için kış 7°C'te başlar. Gerçekten de sıcaklık bu seviyenin altına indiğinde, yaz lastiklerini kauçuğu sertleşir ve etkinliğini kaybeder.
Kışın, fren mesafesi kullanılan yol tipine göre 8 ile çarpılabilir.
Kışın, yaz lastiği, kış lastiğine göre daha düşük performanslıdır :
50 km/s hızla karlı zemin üzerinde fren mesafesi
Yaz lastiği : 63 m - Kış lastiği : 32 m
Yaz lastiğiyle durmak için fazladan 31 m gerekmektedir.
Islak zeminde fren mesafesi, 80 km/saat hızla, 7°C'ten düşük bir ısıda
Yaz lastiği : 40 m - Kış lastiği : 34 m
Yaz lastiğiyle durmak için fazladan 6 m gerekmektedir.
7°C'nin altında, kış lastiği daha fazla güvenlik ve her türlü zemin üzerinde, yaz lastiğine göre daha kısa fren mesafesi sağlar.
Kış lastiklerinin takılması :
Daha yüksek yol tutuşla birlikte artan performans, ıslak zeminde daha düşük suda kızaklama riski ve daha iyi bir frenleme:
KIŞ AYLARINA UYGUN DESEN
" Yönlü ve asimetrik sırt deseni
" Dolu/boş oranı %5 ila %8 oranında daha fazla.
" Daha fazla kılcal kanal (1500 kılcal kanal, bu sayı yaz lastiklerinde 200'dür)
" Yüksek performanslı kılcal kanallar (Stabiligrip ve VTS kılcal kanallar)
GÜVENLİĞİNİZİ 4 İLE ÇARPIN
Daha yüksek güvenlik için, aracınızın 4 tekerleğine de kış lastiği takmanızı tavsiye ediyoruz.
Takma / Sökme : bir uzman işidir?
Lastiklerin takılması, sökülmesi, şişirilmesi ve balansı, uygun malzemelerle nitelikli personel tarafından aşağıda belirtilen konular göz ardı edilmeden yapılmalıdır :
" Lastik seçiminde araç üreticisinin tavsiyelerine ve yasal zorunluluklara uyulması : Otomobil veya Kamyonet grubu, lastik ebadı, hız sembolü, yük endeksi ("Michelin'den tavsiyeler - Lastik nasıl okunur" başlığına bakınız).
" Lastik takılmadan önce, lastiğin iç ve dış yüzeyi kontrol edilmeli.
" Lastik sökme, takma, balans ve lastik hava basıncı prosedürlerine uyulmalı ve supap her lastik değişikliğinde sistematik olarak değiştirilmeli.
" Lastik yanaklarında belirtilen montaj talimatlarına dikkat edilmeli (dönüş yönü veya montaj yönü).
" Araç üreticisinin, lastik üreticisinin veya uzman tarafından önerilen hava basıncının uygulanması.
" Bazı özel lastiklere has özelliklerin dikkate alınması (düşük serili lastikler, sıfır basınçla gidebilen lastikler, PAX tipi lastikler…).
Lastik tekerleğe takıldıktan sonra bijonlar torkmetre ile sıkılmalı.
LASTİKLERİN İSTİFLENMESİ VE STOKLANMASI
Lastikler belirtilen şekilde stoklanmalıdır :
" Havalandırılmış, kuru ve ılık bir mekanda ve doğrudan güneş ışığı ve kötü hava koşullarına maruz kalmayacak şekilde
" Doğal kauçuğa zarar verebilcek her türlü kimyasal maddeden, solventten veya hidrokarbürden uzakta.
" Kauçuğun içine nüfuz edebilecek her türlü maddeden uzakta (metal uçlar, tahta, …)
" Lastikler janta monte edilmiş ve şişirilmiş halde olmadığı sürece, uzun zaman boyunca üst üste istiflenmiş olarak saklanmamalıdır. Lastiklerin başka nesneler altında ezilmesinden kaçınılmalıdır.
" Yakınında alev veya yanıcı bir madde, kıvılcım veya elektrik deşarjına yol açabilecek her türlü materyal (akü şarj cihazları) olmasından kaçınılmalıdır.
" Lastiklerin istiflenmesinde koruma eldivenlerinin kullanılması tavsiye edilir.
Jant ile stoklama :
Jantsız stoklama :
Neden yeni veya daha az kullanılmış lastikler aracın arka tarafına takılır?
Aracınız ister arkadan çekişli, ister önden çekişli olsun, beklenmedik zor durumlarda (ani fren, sert viraj) ve özellikle ıslak zeminde daha fazla güvenlik için daha yeni lastikleri arka tarafa takmanızı tavsiye ederiz.
Çok sayıda test, aracın ön tarafının kontrolünün, arka tarafın kontrolünden daha kolay olduğunu kanıtlamıştır.
Özellikle günümüz araçlarının çoğunluğunun önden çekişli araçlar olması sebebiyle, genellikle ön lastikler arka lastiklere oranla daha çabuk aşınır.
Yeni lastikler aracın ön tarafına takıldığında:
" Aracın yol tutuşu değişecektir çünkü ÖN / ARKA dengesi tersine çevrilmiş olacaktır. Aracın ön tarafında daha az yol tutuş hakimiyetine alışmış olan sürücü bu durumda şaşıracaktır.
" Kaygan yolda, arka taraf, aracın ön tarafına göre daha az yol tutuşa sahip olacaktır.
Bu durumda sürücünün arka tarafı kontrol etme şansı kalmayacak ve hızlanmaya çalışacaktır ki, bu da aracın arka tarafının savrulmasına yol açacaktır. Yalnızca deneyimli bir sürücü bu kötü durumla başa çıkabilir...
Arka tarafa takılmış yeni lastikler :
" Aracın yol tutuşu, sürücünün lastik değişiminden önceki, bildiği yol tutuşuyla aynı olacaktır; çünkü yol tutuş dengesi aynı olacaktır.
" Arka lastiklerin yol tutuşu daha iyi olacak ve sürücü, direksiyonu viraj yönünde çevirerek ve yavaşlayarak, tamamen sorunsuz bir şekilde aracı kontrol edecek ve yönlendirecektir.
İşte bu nedenle Michelin, yeni veya daha az kullanılmış lastikleri arka tarafa takarak riski azaltmanızı tavsiye eder :
-Virajda daha yüksek yol tutuş
-Arttırılmış bir güvenlik
Balansın önemi
Balansı kötü yapılmış lastikler titreşimlere yol açabilir. Doğru balans, yani ağırlığın doğru şekilde dağılımı bu titreşimlerin azalmasını ve böylelikle daha iyi bir sürüş konforu sağlar.
Doğru balans:
-Mekanik aksamın erken aşınmasını önler.
-Daha iyi bir sürüş konforu sağlar.
-Lastik ömrünü korur.
Neden her lastik değişikliğinde supaplar da değiştirilmeli?
Supap, lastiğinizin sızdırmazlığının garantörüdür ve lastiklerinizin sızdırmazlığına katkıda bulunan çok önemli bir unsurdur.
Aracınız saatte 100 km hızla giderken, merkezkaç kuvvetinin etkisiyle supap, tam dolu bir şişe suya eşdeğer 1,7 kg'lık zorlayıcı bir kuvvete maruz kalır.
Dolayısıyla, supap zaman içerisinde eskir.
Bu yüzden, her lastik değişikliğinde supapların da değiştirilmesi kaçınılmazdır.
Bir supabın fiyatı kadar tasarruf etmek isterken, güvenliğinizi veya lastiklerinizin ömrünü tehlikeye atmanız üzücü olabilir. Lastik değişimi sırasında bayinizin supapları da değiştirdiğinden emin olunuz.
Lastiklerin kullanımı hakkında güvenlik tavsiyeleri
Lastikler, araç ile yol arasındaki tek temas noktasını oluşturur. Lastiklerinizin kalitesini ve performansını korumaya özen göstermeniz gerekir.
Bunun için aşağıdaki güvenlik ve kullanım tavsiyelerine uymanızı öneririz.
Michelin grubunun bu tavsiyeleri, yasal zorunluluklar, mevzuat zorunlulukları gibi daha zorlayıcı yerel hükümler saklı kalmak kaydıyla geçerlidir.
Lastiklerinizin gözetimi ve bakımı
1- Ayda bir kez lastiklerin hava basıncını kontrol ediniz.
ve özellikle de aracınızı yüksek hızda kullanmadan önce. Doğru basınç, güvenlik ve uzun ömür faktörüdür.
Bu kontrol, "lastikler soğukken" (yani araç en fazla 3 km gitmiş olmalıdır) yapılmalıdır. Stepne lastiği kontrol etmeyi unutmayınız ve araç üreticilerinin tavsiyelerine uyunuz.
2- Her lastik değişikliğinde supabı da değiştiriniz.
Supap sızdırmazlığı garanti eder ve lastiklerinizin uzun ömürlü olmasına katkıda bulunur, ancak merkezkaç kuvvetin etkisiyle zaman içinde bozulur.
3- Titreşimleri ortadan kaldırmak için balans gereklidir.
Böylelikle, yalnızca lastiklerin değil, aynı zamanda süspansiyon, direksiyon aksamı ve rulmanların erken aşınması da engellenmiş olur.
4- Araç geometrisini kontrol ediniz.
Araç dingillerinin birbirine paralelliği, ön düzen ve arka düzen ayarları kadar önemlidir.Böylelikle lastiklerinizin düzensiz aşınmasını engellemiş olursunuz. Kötü araç geometrisi, düzensiz aşınmaya sebep olur. Lastiklerinizin yerlerini değiştirmeyi unutmayınız.
Lastiklerin kullanım süresi
Otomobil, Kamyonet (C veya LT işaretlemeleri) ve 4X4 lastiklerinin kullanım süresi hakkında tavsiyeler :
Lastiklerin kullanım süreleri çok değişkendir ve önceden kesin bir şey söylemek mümkün değildir. Aslında, lastikler, düzgün işleyişleri için esas teşkil eden ancak zamanla değişimlere uğrayan değişik nitelikteki maddelerden ve kauçuk karışımlarından oluşmaktadır. Bu değişim, lastiğin ömrü boyunca maruz kaldığı hava koşulları, stoklama ve kullanım koşulları (yük, hız, hava basıncı, bakım, vb.) gibi çok sayıda faktöre bağlıdır.
Bu nedenle, sürücülerin, lastiklerin değiştirilmesini gerektirecek, lastiklerin dış görünümüne, her türlü hava basıncı kaybına veya her türlü anormal belirtiye (titreşim, ses, çekme) dikkat etmesi tavsiye edilmektedir.
Ayrıca, düzenli kontroller ve hava basıncı ayarından bağımsız olarak, bütün lastiklerin (stepne lastik, römork, karavan ve kamping araçlarının lastikleri dahil), bir uzman tarafından düzenli olarak kontrolden geçirilmesi tavsiye edilir. Bu kontroller lastiğin daha uzun ömürlü olmasını sağlayacaktır.
Lastiklerin 5 yıl veya daha fazla kullanılması halinde, bu kontrolün yılda en az bir kez yapılması gerekir.
Aksi takdirde, araç üreticisinin orijinal lastiğin değiştirilmesi hakkındaki önerilerine bakınız.
Tedbir olarak, lastiklerin üretim tarihi üzerinden 10 yıl geçmişse*, kullanıma uygun gözükseler ve yasal diş derinliği sınırına erişmemiş olsalar bile, yeni lastiklerle değiştirilmesi tavsiye edilir.
Doğru Basınç
Basınç, lastiklerinizin uzun ömür ve güvenlik faktörüdür. Lastik soğukken kontrol edilmelidir(en az 2 saattir kullanılmayan veya düşük hızda 3 km'den daha az yol almış lastikler). Sıcakken yapılan kontrolde, tavsiye edilen basınca 4-5 PSI eklenmesi yerinde olacaktır.
Lastiklerin basıncı düzenli olarak, ayda en az bir kez (stepne lastik unutulmadan) veya her uzun yolculuktan önce kontrol edilmeli ve araç üreticisi tarafından tavsiye edilen hava basınç değerine göre gerekli ayarlamalar yapılmalıdır. Lastik hava basıncında nitrojen kullanımı, lastiklerinin basıncının sıklıkla kontrol edilmesi gereğini ortadan kaldırmaz.
Doğru basınç, lastik üreticisi ve aracınızın üreticisi tarafından müştereken düzenlenmiş olan basınçtır. Bu ibareler, aracın kullanım kitabında veya araca yapıştırılmış bir çıkartma üzerinde (kapı içi / benzin kapağı / torpido gözü, vb.) bulunur.
Kış lastiklerinin şişirilmesi :
Hava sıcaklığı, lastik hava basıncını doğrudan etkiler.Hava sıcaklığı ne kadar düşük olursa, ölçülen hava basıncı da o kadar düşük olur.Oysa, kışın genel olarak hava soğuktur. Kış aylarında "düşük hava sıcaklığını" karşılamak için ve doğru hava basıncıyla araç kullanmak için günlük kullanım basıncına veya diğer (yüklü) kullanım basıncına 3PSI (lastik soğukken ölçülmelidir) daha fazla hava basıncı ilave edilmesi gerekir.
Basıncın etkileri
Aracın dengesi üzerindeki etkiler :
-Yetersiz yönlenme: Ön lastikte düşük hava basıncı, çoğunlukla araç virajda savrulur.
-Aşırı yönlenme: Arka lastikte düşük hava basıncı, çoğunlukla araç virajda yoldan çıkar.
Suda kızaklama üzerindeki etkiler :
Genelde her 7 psi basınç dilimi için temas yüzeyinin yarısı kaybedilir.
ZEMİNLE TEMAS YÜZEYİNİN GÖRÜNTÜLENMESİ
Basınç = 29 psi
Zemin = 100 baz alınırsa Basınç = 22 psi
Zemin = 50 Basınç = 14.5 psi
Zemin = 25
Lastik ömrü üzerindeki etkiler :
%20 daha az şişirilmiş bir lastiğin kilometre ömrü yaklaşık %30 azalır (özellikle keskin virajlarda).
Fazla şişirme, düzensiz aşınmaya ve özellikle lastik sırtında merkezi aşınmaya sebep olur.
Lastik patladığında;
- dörtlü flaşörleri yakınız,
- yoldan mümkün olan en uzak yerde boş bir alana park ediniz,
- el frenini çekiniz,
- yolcuları emniyete alınız,
- kendi güvenliğiniz için gerekli önlemleri alınız.
Lastik patladığında lastik değiştirmek için gerekli yararlı birkaç tavsiye :
" Daima bir çift eldiven bulundurunuz.
" Bagajınızda daima kullanımınıza hazır bir çöp torbası bulundurunuz. Patlamış tekerleği yerleştirmek için yararlı olabilir, özellikle de çamura bulanmışsa !
" Yumuşak zeminde, kriko saplanabilir, dolayısıyla yanınızda sağlam bir levha bulundurunuz.
" Somunların sökülmesini kolaylaştırmak için bijon yuvalarını gresle hafifçe yağlayınız.
" Tamir ve takma sonrası tekerleğin balansını yaptırınız.
" Yedek tekerleği taktığınızda çok hızlı sürmeyiniz. Doğru basınçta şişirilmemiş olabilir ve aracınızı tam olarak kontrol edememe riski ortaya çıkabilir.
" Bijonları kötü sıkarsanız, fren disklerini kapatabilir veya sabitleme sistemini bozabilirsiniz.
" Eşit ve doğru sıkma için torkmetre kullanılması tavsiye edilir. Torkmetre, somunlar üzerindeki sıkma kuvvetinin ayarlanmasına olanak sağlar.
" Eğer torkmetreniz yoksa, tekerleklerinizi kontrol etmesi için en yakın lastik satıcısına gidiniz.
"Doğru sıkma, aynı zamanda sökme kolaylığının garanti edilmesi anlamına da gelir ! "
